Irak'ta olan biten


İsmail Hakkı Pekin

İsmail Hakkı Pekin

20 Aralık 2014, 11:30

 Son günlerde ABD ve koalisyon güçlerinin hava taarruzlarının Irak üzerinde yoğunlaştığını,ABD Merkez Komutanlığı’nın yayınladığı durum raporlarından takip edebilmek mümkün. ABD’nin birinci önceliği verdiği Irak’ta şu andaki ve daha sonraki hedefi ne? Tabii bunu öncelikle IŞİD’in bertaraf edilmesi bağlamında söylüyorum.

Mevcut durumda görünen hedef Sincar bölgesinin ele geçirilmesidir. Sanırım yoğunlaşan ABD hava saldırılarıyla paralel kara harekatı netice vermek üzeredir. Sincar bölgesindeki kritik mevzileri ele geçiren peşmergeler kent merkezine taarruz için hazırlanmaktadırlar. Bundan sonraki yakın hedefin Telafer ve Kerkük’ün IŞİD tarafından işgal edilen güney bölgeleri üzerine yoğunlaşacağı ve büyük ihtimalle 2015 baharında da Musul’a yönelik bir harekat yapılacağı konusu gündemdedir.Özellikle Musul’un IŞİD tarafından bir anda, neredeyse silah atmadan ele geçirilmesine benzer bir hareket tarzıyla tekrar ele geçirilebileceği konuşulmaktadır. Eğer bu yapılamazsa Musul bölgesinde çok kanlı ve uzun süreli meskun mahal muharebelerinin meydana gelmesi kaçınılmazdır.

Peki bunlardan sonra Irak’da nasıl bir düzen hakim olacaktır. IŞİD’in bir devlet olarak kendini uzun süre idame ettirebilme yeteneği yoktur. Bu terör örgütü önünde sonunda bölgeden çekilmek zorunda kalacak veya muhtemelen yeraltına inecektir. Veya kendine daha uygun bölgeler bulacak ve buralara yönelecektir. Bu terör örgütü bölgeden kısmen veya tamamen temizlendikten sonrs Irak herkesin beklediği gibi Kürt, Sünni ve Şii bölgelerinden oluşan üç bölgeli bir federasyona mı dönüşecektir? Bu konudan emin değilim. Kürt bölgesi ve Şii bölgesi tamam, bunlarla ilglli bir sorun olacağını sanmıyorum. Ancak Sünni bölgesi olarak ifade edilen bölge için aynı değerlendirmeyi yapabimek mümkün görülmüyor.

Sünni bölgesi olan anılan bölge Musul’dan El Anbar’a kadar çok geniş ve büyük ölçüde de çölü içremektedir. Bu geniş ve değişik özellikleri olan bölgede çok farklı Arap Aşiretleri yaşamaktadır. Bunların mevcut durumları itibariyle bir araya gelerek bir federe devlet kurmaları çok zor hatta mümkün değildir. Bu Arap Aşiretleri için dolayısıyla sünni bölge için en iyimser çözüm aynen Birleşik Arap Emirlikleri’de olduğu değişik Arap Aşiretleri’nin bir konfederal yapıda birleşerek bir federe devlet kurulmasıdır.Bu olabilir mi? Bunu zaman gösterecek. Olasılığı yüksek değerlendirmelerden biri de söz konusu birliğin sağlanamaması ve sünni bölgesinin terör üreten bir bataklık haline gelmesi, hem Irak hem de komşu devletler için tehlike arzetmesidir. İkinci tahminin gerçekleşme olasılığı daha yüksektir. Zira sünni ülkeler bu konuda bölgedeki sünnileri kendi menfaatleri doğrultusunda kullanmaktadırlar. Ancak yerleştirdikleri patlayıcının fitilini ateşleyen bu devletler bölgedeki istikrarsızlık ve terörden en fazla zarar gören devletler olacaktır.

ABD, Koalisyon Ortakları ve özellikle de Türkiye, IŞİD’ten sonrasını, bu boşluğu kimin neyle dolduracağını mutlaka hesaba katmalıdır. Sonuçta IŞİD bölgede ilanihaye kalabilecek ve kurduğu devlet teşkilatını idame ettirebilecek bir özelliğe sahip değildir. Türkiye, IŞİD ile mücadele edilirken bütün bunları dikkate alacak, bölge ve kendi istikrarını tehlikeye atmayacak politikalar/ stratejiler geliştirmeli ve ittifaklarını bu doğrultuda yapmalıdır.

İsmail Hakkı Pekin
ulusalkanal.com.tr

Yorum Ekle
İsim
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.