Keyfi yönetim ve başkanlık sistemi


Ahmet Yavuz

Ahmet Yavuz

06 Şubat 2015, 10:00

Bu ülkenin temel bir sorunu var: Yönetim.

Bu durum yeni değildir. Demokrasi denemesinin hemen öncesinden itibaren böyledir. AKP iktidarıyla bu sorun daha da büyümüştür.

Ülkeyi yönetenler uzun zamandır ABD’ye dayanarak ayakta durmaktadır. Üretmeyen bir ekonomiyle de yol almaktadır.

Tarihsel süreçte, dışarıda bir güce dayanma gayreti içinde olanlar, içeride ya orduya ya da ulemaya dayanarak ayakta kalma arayışında olmuşlardır. 

Yıllardır sürdürülen gayretler sonucu, toplum dini esaslara göre şekillendirilmiş; AKP iktidarı döneminde bu çabalar zirve yapmıştır. Dinci bir odak yaratılmış ve iktidar buradan güç almaktadır.

Diyanet İşleri Başkanlığı da tarihsel ulema rolüne büründürülmüş ve iktidar için sağlam bir dini dayanak oluşturmuştur. 

Bu arada Ordu tarihsel rolünden uzaklaştırılmış, operasyonun adı “askeri vesayetin sonlandırılması” olmuştur.

Cumhuriyet tarihi boyunca Türk Ordusu’nun ülke yönetiminde bir ordudan öte bir rol oynadığı aşikârdır. Bunu tartışmaya gerek yoktur. Esas tartışılması gereken, bunun nesnel nedenleri ve oynanan rolün mahiyetidir.

KEYFİ YÖNETİM

Vesayeti çağrıştıran yaklaşımlar, muktedirlerin keyfiliğinden doğmuştur.

AKP iktidarı da ülkeyi keyfi olarak yönetmekte ve daha da keyfi olarak yönetmek istemektedir. Kötüden daha kötüye doğru tam yol…

AKP’nin keyfi yönetime geçişi 2007 sonrasına rastlamaktadır. Cumhurbaşkanını da kendi partisinden seçtikten sonra, devleti tam denetime almasının önündeki engellerin en önemlisi olan Ordu’nun itibarsızlaştırılmasına bu tarihte başlanmış, Gülen Cemaati ile kavgaya tutuşana kadar da “kumpas” sürdürülmüştür.

2010 ve sonrasında devam eden yargısal düzenlemeler ile devleti tam olarak kontrol etmek amaçlanmıştır.

Basını, üniversiteleri, iş dünyasını saymıyorum…

Bu gelişmeler ışığında biraz safça bir soru zihnimi meşgul ediyor: AKP, devleti ele geçirmek yerine onu kurallara uygun olarak yönetmeyi denese; Ordu ve Yargı gibi kendini meşru zeminlerde denetleyen kurumlara dokunmasaydı, acaba kendini maruz bıraktığı yolsuzluk, hırsızlık, otoriterlik suçlamalarına muhatap olmaktan kurtarmaz mıydı? 

Hırsını aklının önüne koyanların zararı sadece kendisine olsa iyi de, ülke ne olacak?

ORDU’NUN ROLÜ

Cumhuriyetçi bir vatandaş, halkın egemenliği dışında bir vesayeti tanımaz. Ama yukarıda özetlemeye çalıştığım tarihi bilgilere sahip olanlar, Ordu’nun bu anlamdaki rolünün önemini kavrar.

Ordu’nun siyasete ilgisi, bu konuda heves ve arzudan ziyade, ülkenin kuruluş felsefesini, aklı ve bilimi, ahlakı esas alarak yönetmek yerine kendi keyfine göre yönetme iradesine karşı tepkinin sonucudur.

Ama Ordu’nun ülkeyi kendisi yönettiğinde de kuruluş felsefesini, aklı ve bilimi rehber edindiğini söyleyemeyiz. Bugünkü sorunların kökeninde kendi hatalarının olduğunu rahatlıkla ileri sürülebiliriz. İktidar performansı kötü ama iktidarın saygı duyduğu ve kısmen çekindiği bir güç olarak kenarda durmasının faydası inkâr edilebilir mi?
Sadece Suriye politikası bile soruyu anlamlı kılmıyor mu?

HUKUK DEVLETİ

İster AKP olsun, ister bir başkası… Sonuç aynı olduğuna göre sorun iktidarların yetkisiyle ilgili değildir. O yetkiyi kullananların kontrol altına alınabilmesinde… Mesele hukuk devleti olabilmekte… Evrensel hukuk kurallarının işler kılınmasında…

Bu noktadan bakıldığında, başkanlık sistemi, demokratik devrimini tamamlayamamış, hukuk devletini kuramamış ve sağlıklı olarak işletememiş hiçbir toplum için geçerli ve gerekli değildir.

Hele Türkiye için hiç değildir. 

Ahmet Yavuz
ulusalkanal.com.tr


Yorum Ekle
İsim
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.
Avatar
Adil Aydın - 2 yıl önce
akp'nin üst akılı "halk başkanımız" , iyilik olsun diye bize çoraplar ördü. siz onu bir de "devlet başkanı" olunca görün.